Belçika: Görüş çeşitliliğine devam

Medya Denetleme Kurumu haber çeşitliliğinin her geçen yıl azalabileceği yönünde kaygılarını dile getiriyor. Ancak korkulan görüş çeşitliliği kaybı henüz yaşanmıyor. Ülkenin en çok satan gazeteleri hala birbirlerinden farklı yayın yapmayı sürdürüyor. Büyük anaakım medyanın gölgesinde yeni inisiyatifler boy gösteriyor.

Brüksel’de bir gazete büfesi (© picture-alliance/dpa)
Brüksel’de bir gazete büfesi (© picture-alliance/dpa)
Yayın hayatına yeni atılan medya organları genellikle belli başlı ideolojik eğilimlere ya da toplumsal hedeflere sahip platformlardan meydana geliyor. Bunlar, geleneksel gazete, radyo ve televizyon kuruluşlarında yeterli ilgi bulmadıklarını düşündükleri konular hakkında kamuoyunu bilgilendirmek için yeni mecralardan faydalanıyorlar.

Flandre’de yeni ve temkinli bir eğilim görülmeye başlandı. Genellikle ilerici kabul edilebilecek platformların (dewereldmorgen.be, apache.be ya da mo.be gibi) yanı sıra muhafazakâr (örneğin Doorbraak.be), hatta 2016 yılında kurulan sceptr.net gibi açıkça sağ yönelimli forumlar da yer alıyor.

Kaygı uyandırıcı bir başka gelişme de medya piyasasındaki gücün belli noktalarda toplanması. 2013 yılında Flaman yayın şirketi Corelio (De Standaard, Het Nieuwsblad) ile Concentra’nın (Gazet van Antwerpen) birleşip Het Mediahuis adını almasıyla ülkeyi bir şok dalgası sardı. Ülkedeki Flamanca yayınlanan tüm gazeteler fiili olarak iki holdingin elinde: Mediahuis ve De Persgroep (Het Laatste Nieuws, De Morgen). Her iki yayın kuruluşu da Hollanda’da büyük gazetelere sahip aynı zamanda.

Ancak görülen o ki, Belçika’nın sınırlı piyasasında gazetelerin hayatta kalması, en azından Belçikalı şirketlerin elinde kalmaları şimdilik garantilenmiş durumda. Büyük yayın kuruluşları, ellerindeki medyayı elden geçirerek yeniden düzenledi. Bu süreç içerisinde önce yüzlerce kişi işten çıkarılırken, yayıncılar aynı zamanda çevrimiçi ürünlere yatırım yapmaya başladı. Online abonelikler sayesinde Flamanca gazetelerin tirajı 2014 yılından bu yana hafif bir yükselişe geçti.

Benzer bir gelişme de Valonya’da yaşandı. Telekomünikasyon kooperatifi Tecteogroup (günümüzde Nethys) 2013 yılında L´Avenir’in bölgesel gazetelerini devralınca, konuya kuşkuyla yaklaşan kesimler, yeni bir tekele ve Tacteo’ya katılmış belediyelerin siyasi nüfuzuna karşı uyardı.

Nethys’in IPM Yayın Grubu (La Libre Belgique, La Dernière Heure) ile işbirliği şimdilik beklemeye alındı. Ancak Methys şirketi, pazar lideri olan Rossel (Le Soir) karşısında halen güçlü bir rakip.

Belçika’nın Fransızca konuşulan bölgelerindeki gazete ortamı, Flamanca konuşulan bölgeye kıyasla her zaman daha az çeşitliliğe sahip olduğu gibi; kriz de burayı Flandre Bölgesi’nden daha çok vurdu. Günümüzde Belçika’daki gazetelerin toplam tirajı, bundan 50 yıl öncesinin ancak yarısı kadar.

Gazeteler büyük oranda ideolojik bağlara sahip değil. Son olarak 1999 yılında, nitelikli Flaman gazetesi De Standaard ve Valonya’daki muadili La Libre Belgique, Katolik Kilisesi ve Hıristiyan Demokrat Parti ile bağlarını kopardı ve bağımsız bir liberal çizgiye geldi.

Belçika, neredeyse yüzde yüzlük bir kapsama alanıyla dünyanın en yoğun kablo ağına sahip ülkelerinden biri. Bu nedenle kamu Radyo ve Televizyon Kurumu, komşu ülkelerin kanalları da dahil olmak üzere, çok sayıda özel televizyon ve radyo kanalıyla rekabet halinde. Örneğin Valonya’da yerleşik RTL Grubu, kamuya ait RTBF’nin önünde ve pazar lideri konumunda. Flandre’deyse kamu Radyo ve Televizyon Kurumu VRT, ticari rakipleri karşısında pazar lideri konumunu sürdürüyor. Geleneksel olarak Valonya’da daha fazla televizyon izlenmektedir.

Basın özgürlüğü sıralamasındaki yeri (Sınır Tanımayan Gazeteciler):
9. sıra (2018)

Mayıs 2018 itibariyle



Medya arama

euro|topics'te Belçika medyası

Medya arama