Bulgaristan: Girişimciler medyayı araç olarak kullanıyor

Bulgaristan’da medya, sahiplerinin çıkarlarını karalama kampanyalarıyla dayatmaya çalıştıkları için halk arasında “beyzbol sopası” olarak biliniyor. Oysa bundan çok değil 20 yıl önce medya halkın güvenine sahipti.

In Sofia demonstrieren Umweltschützer im Januar 2018 gegen die Pläne der Regierung, Skipisten in bulgarischen Naturschutzgebieten zu bauen.
In Sofia demonstrieren Umweltschützer im Januar 2018 gegen die Pläne der Regierung, Skipisten in bulgarischen Naturschutzgebieten zu bauen.
2016 yılı sonunda girişimci Ivo Prokopiev’e karşı vergi sahtekarlığı nedeniyle dava açıldığında, Prokopiev’e ait yayıncılık kuruluşunun medya organları, yoğun bir şekilde Maliye’nin çalışmaları hakkında yayın yapmaya başlayarak, kurumun siyasi motivasyonla hareket ettiğini ileri sürdü. Günlük Trud gazetesi ise, Bulgaristan’ın First National Investment Bankası finansmanıyla medya girişimcisi Petyo Blaskov tarafından satın alındıktan sonra, Bulgaristan’daki doğa koruma alanlarını kayak merkezlerine dönüştürmek isteyen bankanın denetim kurulu başkanının planlarına direnen çevreci örgütleri karalamaya çalışıyor.

Bulgaristan medyasının önemli bir kısmı, basın ve yayın organlarını siyasi amaçları için suiistimal eden az sayıda şirketin elinde. Nitekim Bulgaristan’ın Sınır Tanımayan Gazeteciler listesinde AB ülkeleri arasında son sırada yer almasının sebebi de bu.

Oysa demokratik dönüşümü izleyen, son derece politize yıllarda, daha önce benzerine rastlanmamış bir basın-yayın çeşitliliği oluşmuştu. Basın özgürlüğünün Komünistler tarafından yıllarca (1944-1989) baskı altında tutulmasının ardından bağımsız gazeteciliğe olan talebin son derece yüksek olması, çok sayıda basılı medya organının doğumuna uygun bir zemin hazırladı. Ancak ciddi oranda düşen tirajlar ve reklam gelirleri nedeniyle çoğu gazete kendi maliyetini taşıyabilecek durumda olmadığından, kaynak sağlayıcılarına bağlı durumda.

Ülkenin ilk bağımsız gazeteleri olan 24 Chasa ve Trud, günümüzde de anaakım medya organları kabul edilirken, eskinin Komünist basınının ardılı olan günlük Duma gazetesi, günümüzde ancak soluk bir varlık sürdürebiliyor. Haftalık Kapital dergisi ile günlük Kapital Daily gazetesi, siyasetin yanı sıra ekonomiyle de ilgilenen eğitimli okurlara yönelik, seçkin medya organları kabul ediliyor.

İnternetin giderek daha fazla önem kazanmasıyla birlikte iki binli yılların hemen başında, geniş bir erişim alanı olan News.bg ve Dnevnik.bg gibi çok sayıda çevrimiçi ve haber portalları yayın hayatına atıldı. Blog’lar ise günümüzde neredeyse hiç ilgi uyandırmıyor, çünkü blog sahiplerinin çoğu sosyal medyaya göç etmiş durumda. Bunlar yazılarını kendi işlettikleri blog’lar yerine genellikle Facebook üzerinden paylaşıyorlar.

Bulgaristan’ın en önemli televizyon kanalları yabancıların elinde. Özel televizyon kanalı bTV, ABD’li milyarder Ronald Lauder’in Central European Media Enterprises (CME) Holding’ine ait. Nova Televizija, İsveçli bir medya holdingi olan Modern Times Group’un bir parçasıydı ve 2018 yılında, Çek milyarder Petr Kellner’in PPF Group şirketi tarafından satın alındı. Bölgeler üzeri yayın yapan özel kanallar, modern eğlence formatları sayesinde, devlet televizyonunun yıllardır süregelen tekelini hızla kırmayı başardı. Ancak Devlet Radyo ve Televizyon Kurumu’nun kanalları BNT1, BNT2 ve BNT HD, kamuoyu oluşturmada halen güçlü araçlar konumunda. Bulgaristan ulusal radyosu ve özel Darik Radio, ağırlıklı olarak konuşma içeren tek bölgeler üzeri radyo kanalları.

Basın özgürlüğü sıralamasındaki yeri (Sınır Tanımayan Gazeteciler):
111. sıra (2018)

Mayıs 2018 itibariyle
Medya arama

euro|topics'te Bulgaristan medyası

Medya arama