Ukrayna’ya ait insansız hava araçları perşembe günü Moskova’daki bir petrol rafinerisini vurdu. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy saldırıyı doğrularken, Telegram’da bunun “Ukrayna şehirlerine ve kasabalarına yönelik bitmeyen Rus saldırılarına verilmiş adil bir yanıt” olduğunu yazdı. Vurulan rafineri, Rusya’daki en büyük tesislerden biri ve başkentin yakıt tedarikinin önemli bir bölümünü karşılıyor.
Manchester’ın İşçi Partili Belediye Başkanı Andy Burnham, Makerfield seçim bölgesindeki boş parlamento koltuğu için yapılan yapılan ara seçimi kazandı. Artık Londra’da milletvekili olarak, yıpranmış Başbakan Keir Starmer’a olası bir parti liderliği seçiminde meydan okuyabilecek. Başarılı olması halinde ise hükümetin de başına geçecek.
Avrupa Parlamentosu, 2028’den itibaren Avrupa’da gıda yetiştiriciliğinde gen teknolojisinin kullanımına yönelik kuralları esnetme kararı aldı. Basit bir ifadeyle artık şu ilke geçerli olacak: Bir bitki teorik olarak doğal yollarla da elde edilebilecek şekilde ıslah edilebiliyorsa ve türler arası gen aktarımı yapılmıyorsa, etiketleme zorunluluğu ile birçok çevresel değerlendirme gerekliliği ortadan kalkacak.
Türkiye’de önemli ve uygun fiyatlı bir temel gıda maddesi sayılan tavuk eti fiyatları yılbaşından bu yana yüzde 150 ila 250 oranında zamlandı. Rekabet Kurumu’nun 2025 yılında bir fiyat karteli tespit edip 13 tavukçuluk şirketine ağır cezalar kesmesinin ardından, şimdi de Adalet Bakanlığı aynı şirketlere kayyum atadı. Ülke basını, bunun uygun bir tedbir olup olmadığını tartışıyor.
ABD ve İran, savaşı sona erdirmeye yönelik niyet beyanını imzaladı. ABD Başkanı Donald Trump imzasını Versay Sarayı’nda atarken, Tahran Dışişleri Bakanlığı’ndan gelen bilgiye göre İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan belgeyi dijital olarak imzaladı. Anlaşma kapsamında Hürmüz Boğazı derhal yeniden açılacak. İran’ın nükleer programının geleceği gibi diğer hususlar ise önümüzdeki 60 gün içinde müzakere edilecek.
Rus sanatçı ve rejim muhalifi Semyon Skrepetsky, pazartesi günü Polonya’nın doğusundaki Biała Podlaska kentinde sokak ortasında silahlı saldırıya uğrayarak öldürüldü. Yetkililer olayın hedefli bir infaz olabileceğini değerlendiriyor ve failin yakalanması için arama çalışması yürütüyor. Skrepetsky, olaydan dört gün önce Berlin’de Rusya Büyükelçiliği önünde bir gösteriye katılmıştı. Sanatçı, Putin, Lukaşenka ve Stalin’i hicveden alaycı karikatürleriyle tanınıyordu.
G7 ülkelerinin devlet ve hükümet liderleri, Rusya’ya karşı daha sert yaptırımlar uygulanması ve Ukrayna’ya daha fazla silah sevkıyatı yapılması konusunda anlaştı. Évian’daki zirvenin ev sahibi Macron, geçen yıl Trump’ın zirveden erken ayrılarak ortak karar alınmasını engellemesinin ardından bu toplantıyı “stratejik bir uyanış anı” olarak nitelendirdi. Ancak bazı yorumcular, bu birlik görüntüsünün aldatıcı olduğu kanaatinde.
Litvanya’da Sosyal Demokratların öncülüğündeki iktidar koalisyonu, sağ popülist Nemuno aušra partisiyle işbirliğinin sona erdirilmesinin ardından yeniden şekilleniyor. Bundan böyle ülkeyi merkezci Demokrat Vardan Lietuvos ve muhafazakâr Çiftçiler ve Yeşiller Birliği (LVŽS) birlikte yönetecek gözüküyor. Başbakanlığa ise görevi partidaşı Inga Ruginienė’den devralacak olan Sosyal Demokrat Mindaugas Sinkevičius’un getirilmesi bekleniyor.
ABD hükümeti, ulusal güvenliğe yönelik detayları açıklanmamış riskleri gerekçe göstererek, yapay zekâ geliştiricisi Anthropic’in en güçlü modelleri Mythos 5 ve Fable 5’i yabancı kullanıcılara sunmasını yasakladı. Bunun üzerine şirket, söz konusu modelleri geçici olarak tamamen kullanım dışı bıraktı. Avrupa basını Washington’dan gelen bu kararın dijital egemenlik tartışmaları açısından ne ifade ettiği sorusuna yanıt arıyor.
ABD ve İran’ın cuma günü Cenevre’de imzalamayı planladığı savaşı sonlandırmaya yönelik çerçeve anlaşmanın ayrıntıları henüz kamuoyuna açıklanmadı. Taraflar, içeriği kısmen farklı biçimlerde aktarıyor. Hürmüz Boğazı’ndan gemilerin serbest geçişi, İran’ın nükleer programı ve İsrail birliklerinin Lübnan’dan çekilmesi gibi konular hâlâ çözüme kavuşmuş değil. Basın, çok sayıda potansiyel tuzak bulunduğuna dikkat çekiyor.
Prag hükümeti, Çek Televizyonu (ČT) ve Çek Radyosu (ČRo) için alınan lisans harçlarını kaldırmaya karar verdi. Her iki kanalın da bundan böyle devlet bütçesinden finanse edilmesi ve artık eskisinden daha az ödenek alması öngörülüyor. Muhalefet, hükümetin bu önemli medya kuruluşlarını siyaseten susturmak istediğinden şüpheleniyor. Köşe yazılarında da eleştiri yağmuru var.
Pazartesi gecesi Rusya’nın Kiev’e düzenlediği hava saldırısında Unesco Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Mağaralar Manastırı da vuruldu. Meryem Ana’nın Göğe Kabulü Katedrali’nin çatısı alev aldı. Kuruluşu 1073 yılına uzanan yapı, 1941’de Alman işgalciler tarafından yıkıldıktan sonra 1990’lı yıllarda yeniden inşa edilmişti.