Edebiyat Nobelleri doğru kişilere mi verildi?

Olga Tokarczuk ve Peter Handke, Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldı. Geçen yıl yaşanan bir skandal yüzünden ödül töreni ertelenince, 2018 ödülünü alan Polonyalı Tokarczuk ve 2019 ödülünün sahibi Avusturyalı Handke'nin ödülleri birlikte açıklandı. İki yazarın da kamuoyunda ne kadar tartışmalı isimler olduğunu basındaki yorumlardan anlamak mümkün.

Tüm alıntıları göster/kapat
Dagens Nyheter (SE) /

Tokarczuk propagandayı afişe etti

Olga Tokarczuk, bütün gerçek milliyetçilerin nefret ettiği şeyin sembolüdür, diyor Dagens Nyheter:

“O bir feminist, çevreci ve Polonya'nın çok etnisiteli ve özellikle de Yahudi tarihini vurgulayan biri. PiS temsilcileri onu 'vatan haini' ilan etti. Ve şimdi, Polonya üç gün sonra seçime giderken, Nobel Ödülü'nü alıyor. ... Komünizmin çöküşünden 30 yıl sonra siyasi bir muhalifin Nobel Ödülü'nü alması Polonya hakkında bir şeyler anlatıyor bize. Tokarczuk gazetemizle yaptığı bir söyleşide eski ve yeni Polonya arasında paralellikler çizmişti. Komünist rejimde televizyonda sadece yalan söylendiğini herkes biliyordu. Bugünse durum çok daha vahim. Propaganda çok daha zekice yapılıyor.”

wPolityce.pl (PL) /

Polonya tarihini tahrif eden biri

Milliyetçi haber portalı WPolityce.pl Tokarczuk'un Nobel almasına öfkeli:

“Dünya işte böyle bir Polonya tablosu görmek istiyor! Böyle biri aday oluyor ve ödülü alıyor. Olga Tokarczuk'un Nobel Ödülü'nü alması da bu trende uygun. Şimdi uluslararası bir kişilik olarak tarihimizi daha rahat değiştirecek, Polonya'yı sömürgecilerin, köle tacirlerinin ve Yahudi katillerinin ülkesi olarak gösterebilecek. ... Günümüzde solcu sanatçı olmak çok moda. Yaratıcılık ve sosyal eylemler giderek muhafazakarlık karşıtı, solcu ve feminist bir trendin içine yerleştiriliyor. Bu trende bağlı olarak sanat ve edebiyat dünyasının görevi de, düşünceleri değiştirmek, yeni bir dünyaya işaret etmek ve eylemleri teşvik etmek. Mesaj ne kadar soldaysa yeni bir düzen kurmak o kadar kolay.”

Die Presse (AT) /

Asırlık yazara hak ettiği ödül

Peter Handke, Yugoslavya savaşında Sırpların yanında yer almasına rağmen Nobel Ödülü'nü hak etti, diyor Die Presse:

“ Politik doğruculara göre, politik kötücül olanlar için faydalı bir siyasi aptal olması, muhteşem bir yazarı 'persona non grata' (istenmeyen kişi) yapmalı mı? Peter Handke'nin bıraktığı zengin ve güzide eserlerin bazıları çoktan dünya edebiyatına mal oldu. Handke dünya edebiyatında özgün bir sestir ve bu ses ilelebet var olacak gibi görünüyor. Yazarın Balkanların vahşi ormanlarında yolunu şaşırması talihsizlikti tabii, ama bu, yaşlı bir yazarı Stockholm'da onore edilmekten alıkoymaya yetmez. Peter Handke bu ödülü hak etmişti. Handke en azından yarım yüzyıllık bir yazar.”

La Stampa (IT) /

Jüri, Handke'yi seçerek Alfred Nobel'e ihanet etti

La Stampa köşe yazarı Gianni Riotta ise jürinin kararını tarihi bir hata olarak yorumluyor:

“Jüri, Peter Handke'nin geçen yüzyılın sonunda savaş suçlusu Slobodan Milošević'e verdiği militan, propagandacı ve kibirli desteği görmezden gelerek ödüle adını veren kişinin amacına ihanet etti. ... Handke, Sırp milislerin yaptığı merhametsiz etnik temizliği inkar etti ve cellatların kostümlerine büründü. ... 1996'da, Bosna ve Kosova arasında binlerce insan cehennemi yaşarken Handke, Süddeutsche Zeitung'da 'okurlarına Sırpları kötü, Müslümanları ise hep iyi olarak satmaya çalışan' bir 'uluslararası basının' kurduğu sözde komplodan söz etti.”