Şiddet faili 13 yaşındaki çocuklara nasıl yaklaşmalı?
15 yaşındaki bir çocuğun, 13 yaşındaki bir çocuğun da dahil olduğu bir olayda öldürülmesinin ardından, yüz binlerce Rumen halihazırda 14 yaşından itibaren geçerli olan cezai ehliyet yaşının düşürülmesi için bir yurttaş dilekçesine imza attı. Batı Romanya’nın Cenei beldesinde üç genç, dördüncü bir genci bıçak ve baltayla öldürdükten sonra yakmış ve gömmüştü. Romanya Adalet Bakanı Radu Marinescu, ceza hukukuna ilişkin mevcut durumu inceletmek istiyor.
Hapishane profesyonel suçlular yetiştiriyor
Sosyal demokrat milletvekili Victoria Stoiciu, România Curată’da ceza ehliyeti yaşının düşürülmesine şüpheyle yaklaşıyor:
“Düşük ceza ehliyeti yaşına sahip ülkelerdeki (örneğin on yaş ile İngiltere) deneyimler, bunun ne suç ne de tekrar suç işleme oranını düşürdüğünü gösteriyor. Aksine, ceza infaz sisteminde küçük suçluların ‘profesyonelleşmesi’ denilebilecek bir süreç yaşanıyor. Çocuklar bir suç alt kültürüyle tanışıyor ve yeni teknikler ediniyor. ... Olgunlaşmamış yaşlarda yapılan hatalar, ciddi bir suç kariyerine dönüşüyor. Başarılı denilebilecek bir model varsa, o da İskandinav (ve özellikle İsveç) modelidir. Buralarda devlet, 15 yaşın altındakiler için polisi değil sosyal hizmetleri devreye sokuyor, esaslı bir klinik ve sosyal rehabilitasyon uygulanıyor.”
Anlamlı etki yaratmayan mesajlar
Sosyolog Ioan Durnescu, Contributors'da devletin sansasyonel şiddet suçlarına refleksif tepkiler verdiğini belirtiyor:
“Ne zaman özellikle ağır bir suç kamuoyunun dikkatini çekse, devlet neredeyse Pavlovvari tepkiler veriyor: Cezaları ağırlaştırıyor, cezai ehliyet yaşını düşürüyor vs. Bu rasyonel değil, duygusal bir tepki. Her şeyden önce bir içgüdü, devletin otoritesini suçludan ziyade öfkeli kamuoyuna karşı pekiştirdiği sembolik bir savunma mekanizması. Ceza politikası bu şekilde bir tür ahlaki gösteriye, yasama ise 'bir şeyler yaptık' mesajını vermeyi amaçlayan bir dekora dönüşüyor.”
Terapiye ve önleyici tedbirlere yatırım yapılsın
Psikoterapist Cătălina Dumitrescu, Hotnews’te neden ceza yasalarının katılaştırılması dışında başka yöntemlere ihtiyaç duyulduğunu şöyle açıklıyor:
“Asıl çözüm, hapishanelerden ve okullardan farklı olarak reşit olmayan şiddet failleri için güvenlikli terapi merkezlerinin tesis edilmesi ve sosyal hizmetler, eğitim ve psikoloji alanlarından oluşacak disiplinlerarası ekiplerin kurulmasıdır; ancak Romanya’da bunların ikisi de yok. ... Bir toplum ancak ruh sağlığının yanı sıra eğitime ve kurumsal sorumluluğa sürekli yatırımlar yapılarak korunabilir. Olgun bir toplum kendi çocuklarından intikam almaz; aksine önleyici tedbirleri, uzman kadroları ve eğitimi güçlendirir.”