Merz Çin'de: Yeni bir eksen mi oluşuyor?
Almanya’nın en önemli ticaret ortağı Çin’e birkaç günlük bir ziyaret gerçekleştiren Almanya Şansölyesi Friedrich Merz, hem diplomatik hem de ekonomik ilişkileri derinleştirmek istediğini ifade etti. Devlet Başkanı Şi Cinping’le görülen Merz, akabinde Başbakan Li Qiang’la iklim değişikliği ve hayvanlar yoluyla bulaşan salgın hastalıklarla mücadele de dahil olmak üzere çeşitli konularda daha sıkı işbirliğini güvence altına almayı öngören bazı anlaşmalar imzaladı.
İki büyük ekonomi müşterekler peşinde
Beklentiler böylesine düşükken Merz epey kazanım elde etmiş sayılır, diyor taz:
“Çinlilerin satın almak istediği 120 Airbus uçağını kapsayan bir anlaşma. Ya da her iki tarafın düzenli hükümet istişarelerine başlaması. Belli ki dünyanın en büyük ikinci ve üçüncü ekonomileri arasında yeni bir normal oturmaya başladı. Temel anlaşmazlıklarda uzlaşmanın mümkün olması zaten başından beri gerçekçi değildi.”
Ticaret politikasını Avrupalılaştırmalı
Handelsblatt, Avrupa düzeyinde bir ekonomi politikası izlenmesi tavsiyesinde bulunuyor:
“Çinliler zamana oynuyor - Almanya’nın sahip olmadığı bir şey. Şu an yaşanmakta olan şey sanayisizleşme. Buna verilecek yanıt ise: Avrupa. Çinliler 450 milyon Avrupalının satın alma gücüne muhtaç. Başka kim onların ürünlerini alacak ki? Amerika dışa kapanıyor, Türkiye ve Brezilya gibi ülkeler de gümrük bariyerlerinin arkasına sığınıyor. ... Çin hükümetiyle yapılacak istişareler anlamlı olabilir, ancak tek tek AB ülkeleriyle olanlar öyle değil. İlişkilerin ikilileştirilmesi Berlin’in düşmemesi gereken bir tuzak. Tüm önemli ticaret politikası kararları Brüksel’de alınıyor. Eğer Merkel’in hatalarından ders çıkarmak istiyorsa, Merz Çin politikasını Avrupalılaştırmak zorunda.”
Alman pazarına giderek daha fazla Çin malı akıyor
İzvestiya, Almanya’nın Çin’le olan ve 2025’te yaklaşık 90 milyar avroya yükselen ticaret açığının nereden kaynaklandığını şöyle açıklıyor:
“ABD’nin Çin’den yapılan ithalata karşı agresif bir ticari korumacılık uygulamasıyla, Çin bu ürünleri alternatif pazarlara, özellikle de Alman pazarına yönlendirmeye başladı. Sonuç olarak, Çin’in Almanya’ya ihracatı, Almanya’nın Çin’e ihracatından daha hızlı artıyor. ... Almanya, Çin pazarındaki ihracat gücünü genel olarak kaybetti. Bu da bir yandan iç talepteki zayıflama nedeniyle ithalata olan talebin düşmesiyle, diğer yandan da Çin ürünlerinin (yüksek teknoloji ürünleri dahil) rekabet gücünün artması ve bunun sonucunda Çin’in bu tür malların ithalatına olan bağımlılığının azalmasıyla açıklanabilir.”
Pekin'in küresel hedefleri
Siyaset bilimci Viktor Şlintçak, Facebook’ta yaptığı değerlendirmede Çin’in uluslararası politikadaki rolünü güçlendirmek istediği analizinde bulunuyor:
“Şansölye Friedrich Merz ile yapılan görüşmede Çinliler, Rusya-Ukrayna savaşının çözümüne yönelik bir çerçeveye dair fikirlerini temkinli bir şekilde ortaya koyuyorlar. Müzakerelerde ABD’nin moderatörlüğü yerine, Avrupa’nın da katılımıyla Çin moderatörlüğü öneriyorlar. Aynı zamanda bir güvenlik politikası teklifi de sunuyorlar: Çin, AB için garantör olarak sahneye çıkmaya hazır. Bu bağlamda güvenlik garantileri ticaret anlaşmalarıyla ilişkilendirilecek. Ukrayna’nın egemenliği korunurken, topraklarının geçici olarak devredilmesini içeren o özgün formülü yineliyorlar. ... Elbette bu, ABD’yi Avrupa güvenlik mimarisinden dışlamaya yönelik bir girişim.”