Budapeşte-Moskova ekseni: AB ne yapmalı?
Washington Post’un gerçekleştirdiği araştırmada, Macaristan Dışişleri Bakanı Szijjártó’nun Rus mevkidaşı Lavrov’a düzenli olarak AB hakkında gizli bilgiler sızdırdığı iddia edildi. Ayrıca, Rus dış istihbarat servisi SVR’nin de devam eden seçim kampanyasında Orbán hükümetini desteklediği öne sürüldü. Budapeşte suçlamaları şiddetle reddederken, Avrupa Komisyonu iddiaların aydınlatılmasını talep etti. Avrupa basını ise kararlı bir tepki verilmesini istiyor.
Yeniden seçilirse ağır yaptırımlar uygulanmalı
De Telegraaf’a göre artık bardak taştı:
“Elbette [seçimlerde] bu şarlatanla yola devam etmek isteyip istemediğine karar vermek halkın kendi bileceği iş. Ancak böyle olursa, Brüksel’in kararlı bir tepki vermesi kaçınılmaz olur. Ülkeyi kısa vadede AB’den çıkarmak ne yazık ki neredeyse imkânsız. Fakat o zaman Brüksel, AB’yi yalnızca Macaristan’ın ihtiyaçları için bir tür ATM gibi gören bu net alıcı ülkenin (mali) mengenesini iyice sıkarak nihayet net bir duruş sergilemeli.”
Sorunu gerçekten ele almak gerek
Helsingin Sanomat, bekleyip görme politikasının yeterli olmayacağı uyarısında bulunuyor:
“Çözüm olarak dış politikada ve güvenlik politikasında nitelikli çoğunlukla karar alma sistemine geçilmesi önerilse de bu sürecin zor olduğu görüldü. Bunun için veto hakkından vazgeçilmesi yönünde oybirliğiyle karar almak şart. Dolayısıyla, Macaristan’ın bizzat kendi baskı aracından vazgeçmesi gerekecekti. Ayrıca, nitelikli çoğunlukla alınacak kararlar her ne kadar gerekli olsa da güven eksikliğini ortadan kaldırmıyor. Nitelikli çoğunluk, birilerinin dışarıya bilgi sızdırmasına engel olmaz. Macaristan fütursuzca hareket ederken, diğer ülkeler onu sorunu çözmeye zorlamak yerine çekingen kalıyor. AB’de herkes zamana oynuyor. Ne var ki, Macaristan’daki seçimler de otomatikman bir çözüm getirmeyecek.”
Kötünün iyisine pragmatik yaklaşmalı
El Mundo, diğer AB üye ülkelerinin zor bir kararın eşiğinde olduğunu düşünüyor:
“Macaristan’ın Rusya’ya gizli bilgiler sızdırdığı doğrulanırsa, Orbán Avrupa Konseyi’nin karar alma süreçlerinden dışlanabilir. Bu da Macaristan’ın Putin’i hedef alan tüm önlemlere yönelik vetosunu baltalar. ... Asıl soru yine hangisinin daha pragmatik olduğu: Yabancı ve düşman bir gücün hizmetinde olmasına rağmen bir devlet liderine müsamaha göstermek mi, yoksa başbakanı dışlayarak onun düşman güce olan bağımlılığını artırmak mı? Şurası kesin: Avrupa önemli ve saygın bir jeopolitik aktör olmak istiyorsa, egemenliğini ve ilkelerini saldırganlara karşı etkili bir şekilde savunmalı.”
AB üyeliği mevzubahis
Emekli diplomat György Tatár, Népszava’da Orbán’ın geleceğe yönelik niyetlerini açıklıyor:
“Nisan ayındaki seçimlerde asıl tehlikede olan ve iktidar cephesinin -en azından alenen- dile getirmediği şey, Macaristan’ın AB üyeliği. ... Orbán’a göre Brüksel, bizim de para, silah ve hatta çocuklarımızı feda ederek savaş çığırtkanları cephesine katılmamız için üzerimizde ağır bir baskı kuruyor. ... Orbán’ın söylemi, seçimi kazanması durumunda ‘yeni durum karşısında mecburiyetten’ diyerek, barış ve istikrarı korumanın ve savaşı önlemenin tek yolu olarak AB’den ayrılmayı teklif edebilmesi için gereken zemini şimdiden hazırlamış durumda.”