Ukrayna: Fedorov’un görevden alınmasına karşı protestolar
Mihaylo Fedorov pek çok Ukraynalının gözünde yeni neslin yıldız siyasetçisiydi. Dijital Bakan olarak, çok sayıda işlem için resmi dairelere gitmeyi gereksiz kılan Diia cep telefonu uygulamasını hayata geçirdi. Savunma Bakanı olarak da insansız hava araçlarına ve Starlink uydu internetinin Rus işgalcilerin kullanımına kapatılmasına ağırlık verdi. Makamında geçirdiği birkaç ayın ardından şimdi bir hükümet revizyonu kapsamında görevden ayrılmak zorunda kalması ise ülkede sokak protestolarına yol açtı.
Ağır kayıp
Hospodářské noviny şu yorumda bulunuyor:
“Teknolojik değişimin ve ülkelerini savunan Ukraynalıların cesaretinin bir tür sembolü haline gelen Fedorov’un görevden alınması, hem Batı medyası hem de pek çok analist ve eski siyasetçi tarafından eleştiriliyor. Fedorov’un, bu yıl cephede yaşanan olumlu gelişmelerde ve Savunma Bakanlığı’ndaki yolsuzlukla mücadelede büyük sorumluluk taşıdığını düşünüyorlar. Telegram ağındaki Rus savaş blogu yazarları Fedorov’un gidişini kutluyor. Onlara göre Fedorov, örneğin Starlink ağını bloke ederek Rus ordusunun operasyonlarını önemli ölçüde zorlaştıran ve Rusya’daki yakıt krizine katkıda bulunan en etkili Ukraynalı savunma bakanlarından biriydi.”
İki dünyanın çatışması
La Repubblica, Fedorov’un orduda neden tepki çektiğini şöyle açıklıyor:
“‘Mişa’ lakabıyla bilinen Mykhailo Fedorov, savaşı bir start-up gibi yönetiyor ve asimetrilere inanıyordu. Testosterondan çok nöron, toplantı odasında bir tenis masası, PowerPoint sunumları, postal yerine spor ayakkabılar ve Ukrayna’nın savaşı tüfeklerden ziyade insansız hava araçlarının kumanda kollarıyla kazanacağına dair inanç. ... Fikirleri ve kullandığı İngilizce terimlerle (subayları çileden çıkaran favori kelimelerinden biri data-driven idi) tanınan, tek bir gün bile askerlik yapmadan Savunma Bakanlığı’nı yöneten bu 35 yaşındaki kişinin er ya da geç generallerle ters düşmesi pek de şaşırtıcı değildi.”
Zelenskiy bir rakibini saf dışı mı bıraktı?
Der Standard, Fedorov’un görevden alınmasının muhtemel bir nedenine dikkat çekiyor:
“Devlet Başkanı, ülkesine yardım sağlamak için dünyanın dört bir yanında ne kadar ustalıkla destek arıyorsa, memleketindeki iç siyasette yer yer o denli az beceri sergiliyor. 2025 yılında Ukrayna yolsuzlukla mücadele kurumları etrafında yaşanan şaibeli gelişmeler şaşkınlıkla karşılanırken, şimdi de popüler Savunma Bakanı Mihaylo Fedorov görevden alındı. ... Fakat Zelenskiy’nin bilhassa başarılı Fedorov’u neden görevden aldığını herhalde sadece kendisi biliyordur. ... Kiev’de şimdiden, Zelenskiy’nin bu hamleyle aslında kendisine rakip olabilecek bir isimden kurtulmak istediği söylentileri dolaşıyor. Nihayetinde bir ateşkes sağlanması durumunda sırada devlet başkanlığı seçimi var.”
Canlı bir sivil toplum
Medya uzmanı Tetyana Troşçinska, NV tarafından alıntılanan bir Facebook gönderisinde yurttaşların çabasını övüyor:
“Ukrayna’da mevcut koşullarda siyasi olarak aktif insanların bulunması gerçekten iyi. Zira hükümete karşı güven krizi uzun süredir devam ediyor ve bu durum toplumsal yılgınlığa yol açabilirdi. Bunun yerine toplumsal katılım ve baskı görüyoruz. Bir diğer dikkat çekici nokta ise, yerleşik partilerin bu süreçte fikir ve tutum geliştirmedeki öncü rollerini giderek yitirmesi. Bunun yerine bunu üstlenen yerel girişimler ortaya çıkıyor. Nitekim Devlet Başkanı’ndan şeffaf olmayan kararlar için en azından anlaşılır açıklamalar talep ediyorlar.”