İspanya: Sağ ile aşırı sağ arasında ittifak
Muhafazakâr Halk Partisi (PP) ile aşırı sağcı Vox, genel seçimler öncesinde parlamentonun üst kanadı olan Senato için aday listeleri üzerinde anlaşmaya vardı. Vox, 14 seçim bölgesinde kendi adaylarını çıkarmaktan vazgeçerek PP listelerine birer bağımsız aday yerleştirecek. Buna karşılık PP de üç seçim bölgesinde yarışa girmeyecek. Bu yolla, İspanya Senatosu’nda sağ çoğunluğun güvence altına alınması hedefleniyor.
PP için Vox artık toksik değil
La Vanguardia, PP’deki zihniyet değişimine ışık tutuyor:
“[PP lideri] Alberto Núñez Feijóo, [Vox ile koalisyon kurmayı reddedip muhalefete geçtiği] 2023’ten dersini iyi almış. O günkü ret tutumu, aradan geçen sürede Santiago Abascal’ın partisiyle aktif işbirliğine dönüştü. ... Üç yıl sonra PP’nin, Vox ile ilişkisi nedeniyle artık destek kaybetmekten korkmaması manidar: Rakip, müttefike dönüştü. ... Son aylarda bölgesel düzeyde kurulan ittifaklar olağan hale geldi ve İspanya hükümetinde gelecekte kurulabilecek bir işbirliğinin de zemini hazırlandı. Anlaşmanın en açık mesajı da bu.”
Bölgelerin temsili amacından saptı
El Periódico de Catalunya, sağ ve sol kanatta seçim ittifakı kurma fikrini eleştiriyor:
“[PP’li] Senato adaylarının üç ilde yarıştan çekilmesi, partinin kuruluş ilkelerinden birinden vazgeçmesi anlamına geliyor: [eski krallık] Navarra hariç tüm İspanya’da aynı isimle seçime girmek. Ancak PP, Senato mücadelesini kazanmak uğruna bu fedakârlığı göze alıyor. ... Vox ile PP arasındaki ‘uzlaşı’, 46 ilde ortak bir Senato listesiyle seçime giren PSOE ile [sol ittifak] ‘Frente Amplio’ arasındaki anlaşmaya denk düşüyor. ... Yaklaşık 50 yıllık demokrasinin ardından partiler, aslında bölgelerin temsilcisi olarak İspanya’daki çeşitliliği yansıtması gereken bu meclis için nihayet bir işlev bulmuş görünüyor.”
Siyasi cepheler arasında kutuplaşma
El País, İspanyol siyasal sisteminde köklü bir değişim yaşandığını belirtiyor:
“Bu anlaşma, PSOE ile ‘Frente Amplio’ tarafından kurulan ortak liste ittifakına tepki niteliğinde. ... Böylelikle, Avrupa’da şimdiye değin eşi görülmemiş bir seçim ittifakının kurulması hedefleniyor. Vox sıradan bir parti değil: Ne medeni ne siyasi ne de bölgesel düzeydeki temel anayasal uzlaşıları paylaşıyor. ... İspanya karşı karşıya gelen iki blok dönemine girdi ve bu durum anayasayı yapanların amacına uygun düşmüyor.”