Beş AB ülkesi Ruanda’da sınır dışı merkezi kurmayı planlıyor
Almanya, Avusturya, Danimarka, Hollanda ve Yunanistan, oturma hakkı bulunmayan göçmenler için 2027 yılında Ruanda’da ortak bir geri gönderme merkezi kurmayı planlıyor. İlk aşamada, menşe ülkelerine sınır dışı edilemeyen kişilere yönelik yaklaşık 100 kişilik bir pilot proje söz konusu. AB, üçüncü ülkelerle bu tür anlaşmalar yapılabilmesi için gerekli hukuki zemini bu yıl oluşturdu. Proje, medyada farklı tepkilere yol açmış gözüküyor.
Uzun ama umut vadeden bir yol
Politiken’in analizine göre karar oyunun seyrini değiştirebilecekse de bazı sıkıntılar barındırıyor:
“Buradaki zorluk, sınır dışı işleminin sınır dışı edilenlerin haklarını ihlal etmemesi gerekliliği. Asıl büyük mesele şu ki, Danimarka ve diğer ülkeler bunu nasıl güvence altına alacak? ... Beş ülke başlangıçta, programı hem kendileri hem de Ruanda açısından bir başarıya dönüştürmek için büyük çaba sarf edecektir. ... Model hem pratikte hem de hukuki açıdan kendini kanıtlarsa, Danimarka Başbakanı’nın tabiriyle ‘oyunun seyrini değiştirebilir.’ Ancak o noktaya gelene kadar daha kat edilmesi gereken uzun bir yol var.”
Son eksik parça
Die Welt planı memnuniyetle karşılıyor:
“Önde gelen göç araştırmacıları, doğru uygulandığı takdirde bu ilkenin hukuki açıdan güvenli bir biçimde hayata geçirilebileceği konusunda hemfikir. Yeni iltica mimarisinin sınır dışı etme ayağını hayata geçirmek mümkün olursa, göç meselesinin gerçekten de olabilecek en iyi şekilde çözüldüğü kabul edilebilir. Böylece iltica hakkına sahip kişiler Avrupa’da kalmaya devam edebilecek ve vaka sayılarının azalması sayesinde daha fazla ilgi ve fırsata kavuşacak. Aynı zamanda Avrupa, işgücü piyasası için ihtiyaç duyulan insanları çekmeye daha fazla kaynak ayırabilecek.”
Saygısızca ve insan hakları açısından endişe verici
Der Standard dehşete düşmüş durumda:
“İnsan hakları kıtası Avrupa, ‘istenmeyen yabancıları’ dilini bilmedikleri ve hiçbir bağlarının bulunmadığı bambaşka bir üçüncü ülkeye postalıyor. ... İltica prosedürleri, koruma sağlanıp sağlanmayacağına karar vermek için kurallar koyuyor. Ancak olumsuz bir sonuç çıkması halinde geri dönüşün nasıl gerçekleştirileceği bu kapsamda yer almıyor. Bu, uygulamada zahmetli müzakerelerle elde edilmesi gereken ve çoğu zaman ahlaken de sorunlu olan ikili geri gönderme anlaşmalarının konusu - Taliban’la yapılan görüşmeleri hatırlayalım. Avrupa şimdi bu nahoş sorumluluktan kurtulmak istiyor ve bütün yükü, birer paket gibi uzak bir devlete gönderilmesi planlanan insanların sırtına yıkıyor. Bu saygısızca ve insan hakları açısından son derece endişe verici bir durum.”
Sorun bu şekilde çözülemez
Süddeutsche Zeitung’a göre bu plan, bir başka pahalı sembolik projeden fazlası değil:
“Almanya’da ülkeyi terk etmekle yükümlü yaklaşık 260 bin kişi var. Gelecek yıl Ruanda’ya gönderilmesi planlananların sayısı ise 20. Bunun maliyeti 20 milyon avroya kadar çıkabilir. Önümüzdeki yıllarda da bu sayı pek artmayacak. Bu rakamlar, Büyük Britanya’nın yaşadığı fiyaskoyu hatırlatıyor. Mahkemeler Ruanda’yı sığınmacılar için güvenli olmayan bir varış noktası ilan edip orada bir iltica merkezi kurma planını durdurduğunda, Londra çoktan yüz milyonlarca sterlin yatırım yapmıştı bile. Açık toplum savunucuları dahi Almanya’nın iltica politikasında bazı şeylerin değişmesi gerektiğini inkâr etmiyor. ... Ancak Ruanda planı bu sorunların hiçbirini çözmeyecek.”
İnsani yönetim yerine sahte çözüm
El País, kasım ayında şimdiden 13 binden fazla insanın geldiği Kanarya Adaları’ndaki güncel göçmen dalgasına dikkat çekiyor:
“İspanya yabancı düşmanlığıyla en iyi düzenli bir yönetimle mücadele edebilir. ... Durumun kontrolden çıktığı izleniminin oluşmasına izin verilirse, kaçınılmaz olarak tartışmalı kestirme yollar ve sahte çözümler ortaya çıkar - Avrupa Komisyonu’nun onayladığı Ruanda’da sınır dışı merkezleri kurma önerisi gibi. ... Deniz, Kanarya Adaları’nın Afrika ile sınırını oluşturuyor. Diğer tarafta savaş, yoksulluk ve baskı hüküm sürüyor. ... Bu hakikat değişmediği sürece göç ‘çözülmesi’ gereken bir sorun değil, yönetilmesi gereken bir olgudur - insaniyetle ve kaynaklarla.”