Türkiye: NATO için bir ev sahibinden fazlası mı?
Türkiye, Ankara’daki NATO zirvesini büyük bir şaşaayla gerçekleştiriyor. Donald Trump özellikle gösterişli bir şekilde karşılandı. ABD Başkanı, daha önce ittifakın zirvesine sırf ‘dostu Erdoğan’ için geleceğini ima etmişti. Medya bu vesileyle, ev sahibi ülkenin hem ABD hem de Avrupa için taşıdığı önemi tartışıyor.
Trump’ın bölgesel payanda olarak Erdoğan'a ihtiyacı var
Avvenire, ABD Başkanı ile Türkiye Cumhurbaşkanı’nın NATO zirvesinde sergilediği iyi ilişkiyi masaya yatırıyor:
“Erdoğan, Donald Trump’ın öfkesinin ağır sonuçlarından korkması gerekmeyen tek kişi olsa gerek. Aksine. ... Oysa geçmişte ikilinin ilişkisi hiç de güllük gülistanlık değildi. ... Bu yüzden de Beyaz Saray’daki adamın artık Erdoğan’a neden bu kadar teveccüh gösterdiği sorusu akıllara geliyor. Yanıt belli: ABD’nin nüfuzunun azaldığı, şiddetin ve katliamların son bulmadığı çalkantılı bir Ortadoğu’da, Trump’ın siyasi arenada oyunda kalmasına yardımcı olacak bir ‘payandaya’ ihtiyacı var.”
Mesafe korunmalı
Der Spiegel, Avrupa’nın Erdoğan’a karşı fazla saf davrandığı eleştirisinde bulunuyor:
“Evet, ister Asya’da ister Afrika’da olsun Türkiye dünyanın pek çok yerinde nüfuza sahip bölgesel bir güç. ... Ancak bu, Avrupalıların sırf bu yüzden kendilerini Erdoğan’a bir ortak olarak sunmaları gerektiği anlamına gelmez. Avrupa’nın jeopolitik bir rol oynamak için Türkiye’ye ihtiyacı olduğu yönündeki anlatı ... aynı Erdoğan’ın Batı’nın Rusya yaptırımlarını deldiğini ve Kremlin lideri Vladimir Putin ile çok kârlı işler yaptığını, komşu ülke ve NATO müttefiki Yunanistan’ı açıkça savaşla tehdit ettiğini, Hamas teröristlerini barındırdığını görmezden geliyor. ... Erdoğan NATO zirvesini kendi şovuna dönüştürmek istiyor. Avrupalıların bu oyuna dahil olması için hiçbir gerekçe yok.”
Askeri ve diplomatik açıdan büyük bir potansiyel
Latvijas Avīze, Türkiye’nin NATO açısından önemini yorumluyor:
“Türkiye 1952’de NATO’ya katıldığında, diğer devletler onunla öncelikle jeostratejik konumu nedeniyle ilgileniyordu - SSCB’nin dibinde, Avrupa ile Asya sınırında olması ve Karadeniz ile Akdeniz arasındaki boğazların kontrolünü elinde bulundurması. ... Şimdi bu değerlendirme değişiyor. Türkiye, yedekler hariç neredeyse yarım milyon aktif askeriyle ABD’den sonra NATO’nun en büyük ikinci silahlı kuvveti. ... Aynı derecede önemli bir diğer husus da Türkiye’nin Ukrayna çatışmasında, ABD ile İsrail’in İran’la yaşadığı çatışmada, fakat daha önce de Suriye’de ve İsrail’in Gazze Şeridi’nde Hamas’a karşı yürüttüğü savaşta gösterdiği arabuluculuk faaliyetleriyle kanıtladığı diplomatik yetkinliği.”