İklim Konferansı: COP31’den ne beklenebilir?
31. BM İklim Konferansı pazartesi günü Antalya'da başladı. Yaklaşık 200 ülkeden delegeler, küresel ısınmayı olabildiğince hızlı bir şekilde durdurmaya yönelik somut iklim önlemleri üzerinde uzlaşmak için iki hafta boyunca müzakere edecek. Türkiye, COP31'e Avustralya ile birlikte ev sahipliği yapıyor. Basın konferansta umut veren bazı gelişmelere dikkat çekiyor.
Elektrik enerjisinin yaygınlaşması önemli bir adım olur
SRF, muhtemel ilerlemeleri değerlendiriyor:
“Bir dizi yeni girişim var. Bunların en ilginçlerinden biri, ev sahibi Türkiye’nin küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payını 2035 yılına kadar en az yüzde 35’e çıkarma önerisi. Günümüzde bu oran yüzde 23. Elektromobiliteye, ısı pompalarına ve elektrikli sanayi motorlarına geçiş halihazırda pek çok durumda ekonomik açıdan da kârlı. Öneri birçok devlet tarafından desteklenirse, fosil enerjileri bırakma yolunda önemli bir adım olur.”
Ankara fosil yakıtlarda ısrarcı
Birgün, tam da iklim zirvesine ev sahipliği yapan ülkenin yanlış bir mesaj verdiği eleştirisinde bulunuyor:
“Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar, pazartesi günü Antalya’da başlayacak COP31 öncesinde fosil yakıtlardan (kömür, petrol ve doğalgaz) 2040’a kadar vazgeçmeyeceklerini tüm dünyaya ilan etti. 'Kaybedecek bir günümüz bile yok' diyen COP31 başkanı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ise henüz bu konuda bir yorum yapmadı. ... Bayraktar’ın bu açıklamasıyla, Türkiye’nin 584 milyon ton karbondioksit eşdeğerini bulan toplam seragazı emisyonlarının yaklaşık 147 milyon tonunu oluşturan kömür ve doğalgaz santrallarını 2040 yılına kadar çalıştırmak istediği ortaya çıktı. Halbuki, 'uygulama COP’u' denen COP31 öncesi dünya fosil yakıtlardan vazgeçme konusunda adım atılmasını bekliyordu.”
Başarılar umut veriyor
Irish Examiner ise iklim koruma konusunda gelişmeler yaşanmasından memnuniyet duyuyor:
“Antalya’daki konferans, mevcut taahhütlerin yerine getirilmesi dahi küresel ölçekte ciddi bir ısınmayla karşı karşıya olduğumuz gerçeğini değiştirmeyecekken, iklim koruma önlemlerinin nasıl hızlandırılabileceği sorusuna yanıt arıyor. ... Ancak umutsuzluğa kapılmamak için nedenler var. Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP), pek çok yerde yenilenebilir enerjilerin hızla yaygınlaştığını ve iklim koruma önlemleri sayesinde emisyonların azaldığını tespit etti. İlerleme kaydetmek mümkün ve bu ölçülebilir de. Asıl zorluk, başarılı önlemleri yeterince hızlı yaygınlaştırırken kaynakları en kısıtlı olan insanları ve ülkeleri de desteklemek.”
2026'da gidişat değişebilir
Frankfurter Rundschau da iyimser olmak için sebepler görüyor:
“Üstelik fosil yakıt yanlısı frenciler de darbe alıyor. Brezilya’da Lula’nın seçim zaferiyle, Amazon’un korunmasını ciddiye alan bir devlet başkanı iktidarını korudu. ABD ara seçimlerinde Trump’ın Cumhuriyetçileri yenilgiye uğradı. Temiz enerjideki patlamayla birlikte 2026, gidişatın iyiye doğru döndüğü yıl olabilir. Eski ABD Başkan Yardımcısı ve iklim savunucusu Al Gore bu umudu dile getirdi. Bunun zamanı çoktan gelmişti.”
Karbon emisyonlarındaki mevcut gerileme kalıcı değil
Der Standard ise bu yılki gelişmenin fazla büyütülmemesi uyarısında bulunuyor:
“Özellikle Trump’ın İran’daki faaliyetleri petrol fiyatlarını fırlattı, arz frenlendi, tüketim düştü. Bunun çok yönlü sonuçlardan biri Global Carbon Budget Raporu’na da yansımış durumda: Fosil emisyonlar 2026’da büyük olasılıkla gerileyecek. ... Karbon emisyonlarındaki gerilemenin nedenlerinin ikinci planda olduğu öne sürülebilir - yeter ki nihayet bir dönüm noktasına ulaşılsın. Ancak bu düşüşün sebebi önemli, zira eğilimin kalıcı olup olmadığını değerlendirmeyi mümkün kılıyor: Korona pandemisi sırasında da küresel emisyonlar konjonktürel nedenlerle gerilemiş, kriz aşılır aşılmaz ise yeniden fırlamıştı.”